Yeni araştırma: Birden fazla dil konuşmak beyni gençleştirebilir

Avrupa Sinirbilim Toplulukları Federasyonu Forum 2026’da sunulan çalışmada, İspanya’nın Bask bölgesinde yaşayan ve İspanyolca, Baskça, Fransızca ile İngilizceyi farklı kombinasyonlarda konuşan 728 katılımcı incelenerek, çok dillilik ile beynin yaşlanma süreci arasında bir ilişki keşfedildi. Araştırmacılar, bu bireylerden elde edilen manyetik rezonans verilerini yapay zeka destekli bir modelle analiz ederek “beyin yaşlanma saati” adlı bir gösterge geliştirdi. Model, 144 kişilik ayrı bir test grubuna uygulanarak her bir katılımcının tahmini beyin yaşı hesaplandı.

Elde edilen sonuçlar, konuşulan dil sayısının arttıkça beynin kronolojik yaşına kıyasla daha genç göründüğünü ortaya koydu. Tek bir dil konuşan bireylerin beyinleri, iki dil konuşanlara göre ortalama 6 yıl, üç dil konuşanlara göre 7 yıl ve dört dil konuşanlara göre ise 13 yıl “genç” olarak değerlendirildi. Başkan Dr. Lucia Amoruso, bu etkinin yalnızca dil sayısıyla değil, ikinci dilin erken öğrenilmesi ve yüksek yeterlilik düzeyine ulaşılmasıyla da bağlantılı olduğunu belirtti. Analizlerde yaş, cinsiyet ve eğitim gibi değişkenler göz önünde bulundurulsa da, yaşam tarzı ve sosyal etkileşim gibi ek faktörlerin de sonuçları etkileyebileceği konusunda uyarıda bulunuldu.

Çalışma, yabancı dil öğrenmenin beynin 13 yıl “gençleştirildiğini” kesin olarak kanıtlamıyor; çok dillilik ile daha genç görünen beyin özellikleri arasında yalnızca bir ilişki olduğunu gösteriyor. Bilim insanları, Alzheimer gibi nörodejeneratif hastalıkta benzer etkilerin görülüp görülmediğini araştırmayı planlıyor ve aynı zamanda birbirine yakın iki ya da birden fazla dili konuşmanın daha güçlü bir koruyucu etkisi olup olmadığını incelemek istiyor.